رافائل ماریانو گروسی (Rafael Mariano Grossi) یک دیپلمات برجسته و کارشناس مسائل هستهای اهل کشور آرژانتین است که از دسامبر ۲۰۱۹ به عنوان مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) فعالیت میکند. او نخستین فرد از آمریکای لاتین است که ریاست این نهاد مهم بینالمللی را برعهده دارد و از چهرههای کلیدی در گفتگوها و نظارتهای مرتبط با برنامههای هستهای جهان، بهویژه برنامه هستهای ایران بهشمار میرود.
تولد و تحصیلات رافائل گروسی
رافائل گروسی در تاریخ ۲۹ ژانویه ۱۹۶۱ در بوئنوس آیرس، پایتخت آرژانتین، متولد شد. او در سال ۱۹۸۳ از دانشگاه پاپی کاتولیک آرژانتین در رشته علوم سیاسی فارغالتحصیل شد و پس از آن، تحصیلات تکمیلی خود را در دانشگاه ژنو و مؤسسه تحصیلات عالی مطالعات بینالمللی و توسعه ادامه داد و موفق به دریافت مدرک کارشناسی ارشد و دکترا در رشته روابط بینالملل و تاریخ سیاسی شد.
آغاز فعالیت دیپلماتیک
گروسی از سال ۱۹۸۵ وارد وزارت امور خارجه آرژانتین شد و بهتدریج با تخصص در حوزههای امنیتی و فنی، به عنوان یک چهره معتبر در حوزه خلع سلاح، منع گسترش تسلیحات هستهای و همکاریهای بینالمللی مطرح شد. در سالهای اولیه فعالیت خود، او به عنوان مشاور و سپس رئیس کارگروه کارشناسان سازمان ملل در زمینه کنترل تسلیحات متعارف و کشتار جمعی فعالیت داشت.
فعالیتهای بینالمللی و سازمانهای هستهای
رافائل گروسی بین سالهای ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۷، ریاست کارکنان در آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) و سازمان منع سلاحهای شیمیایی (OPCW) را بر عهده داشت. او در این سالها در بسیاری از مذاکرات بینالمللی از جمله بازدید از تأسیسات هستهای کره شمالی و دیدار با نمایندگان ایران برای بحث درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی شرکت کرد.
او از ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۳ بهعنوان معاون مدیرکل آژانس انرژی اتمی فعالیت کرد و پس از آن، در سمت سفیر آرژانتین در اتریش، اسلوونی، اسلواکی و همچنین نماینده کشورش در سازمانهای بینالمللی مستقر در وین منصوب شد.
ریاست آژانس بینالمللی انرژی اتمی
در سال ۲۰۱۹، دولت آرژانتین مجدداً گروسی را به عنوان نامزد ریاست آژانس معرفی کرد. در ۲۹ اکتبر ۲۰۱۹، پس از رقابت با سایر نامزدها، او با کسب ۲۴ رأی از ۳۵ کشور عضو شورای حکام، به عنوان ششمین مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی انتخاب شد و از ۳ دسامبر ۲۰۱۹ رسماً کار خود را آغاز کرد.
تعامل با ایران
رافائل گروسی از زمان تصدی ریاست آژانس، چندین بار به ایران سفر کرده تا با مقامات ایرانی درباره اجرای تعهدات برجامی، همکاری با آژانس و موضوع بازرسیها مذاکره کند. نخستین سفر رسمی او به تهران در شهریور ۱۳۹۹ و سفر دوم در اسفند همان سال انجام شد. این دیدارها در بحبوحه اختلافات هستهای و کاهش تعهدات ایران در برجام صورت گرفتند.
سایر اقدامات مهم رافائل گروسی
در پی حادثه مفقود شدن زیردریایی آرژانتینی ARA San Juan در سال ۲۰۱۷، گروسی با ارائه پیشنهاد استفاده از دادههای ایستگاههای هیدروآکوستیک سازمان CTBTO، نقش مؤثری در جستوجو و شناسایی موقعیت احتمالی زیردریایی ایفا کرد؛ اقدامی که مورد تحسین گسترده قرار گرفت.
اتهام جاسوسی برای اسرائیل
در برخی رسانههای داخلی ایران، ادعاهایی مطرح شد مبنی بر اینکه پس از دسترسی ایران به برخی اسناد امنیتی اسرائیل، نام گروسی در میان افرادی مطرح شده که بهطور غیرمستقیم با سرویس اطلاعاتی اسرائیل (موساد) در ارتباط بودهاند. این ادعاها تاکنون توسط هیچ مرجع بینالمللی یا رسمی تأیید نشده و از سوی نهادهای رسمی نیز واکنش خاصی نسبت به آنها ارائه نشده است.
جمعبندی
رافائل گروسی به عنوان یک دیپلمات باتجربه، نقش مهمی در عرصه دیپلماسی هستهای ایفا کرده است. سابقه گسترده او در نهادهای بینالمللی، توانایی در مدیریت بحرانها، و تسلط بر مسائل فنی و سیاسی، او را به یکی از برجستهترین چهرههای عرصه امنیت و انرژی اتمی در جهان تبدیل کرده است. او همچنان در خط مقدم مذاکرات و نظارتهای هستهای قرار دارد و عملکردش نقشی تعیینکننده در روند همکاریها یا تنشهای آینده در سطح بینالملل خواهد داشت.
افزودن دیدگاه