می‌خوای باهوش‌ترین فرد جمع باشی؟ این ۳ نکته رو ببین و مغزت رو نجات بده!

باهوش ترین فرد جمع بودن همیشه به معنای دانستن بیشتر نیست. گاهی اوقات، هوشمندی یعنی کمتر انتخاب کردن و بیشتر اعتماد کردن به قدرت طبیعی مغز. متخصصان مغز و اعصاب مثل دکتر چن می‌دانند که حافظه‌ی تیز و فعال، یک شبه ساخته نمی‌شود. این توانایی روز به روز با عادات آگاهانه، تصمیم‌های درست و کم کردن سر و صداهای اضافی از محیط رشد می‌کند.

مغز انسان اندامی شگفت‌انگیز، پیچیده، قدرتمند و در عین حال حساس است. هر فکر، حافظه و ایده‌ای از همین عضو ۱.۳ کیلوگرمی نشأت می‌گیرد. اما تیز نگه داشتن مغز همیشه به معنای انجام دادن کارهای بیشتر نیست؛ گاهی بهترین کار این است که بدانیم چه چیزهایی را نباید انجام دهیم.

دکتر بایبینگ چن، استاد مغز و اعصاب دانشگاه میشیگان، تجربه‌های زیادی از کاهش حافظه تا زوال شناختی داشته است. اما وقتی پای سلامت مغز خودش به میان می‌آید، چند نکته مهم را در برنامه «CNBC Make It» مطرح کرده است که همه باید بدانند. حتی تغییرات کوچک در عادات روزانه می‌تواند تاثیرات بزرگی روی حافظه، تمرکز و انعطاف‌پذیری مغز داشته باشد.

در این مقاله، ۳ چیز رایج را که این متخصص مغز و اعصاب از آنها دوری می‌کند و به جای آنها چه کارهایی می‌توان انجام داد، بخوانید. با خبرنامه همراه باشید.

۱. وابستگی بیش از حد به GPS

دکتر چن استفاده زیاد از GPS را توصیه نمی‌کند. چرا؟ مطالعات روی رانندگان تاکسی لندن نشان داده که مغز این افراد، به ویژه بخش هیپوکامپ که نقش کلیدی در حافظه دارد، بزرگ‌تر و فعال‌تر است. وقتی ما خودمان مسیرها را پیدا می‌کنیم، مثل این است که مغزمان را تمرین می‌دهیم و آن را قوی‌تر می‌کنیم.

مشابه این موضوع در افرادی که کارشان نیازمند آگاهی فضایی مداوم است، مثل رانندگان آمبولانس، دیده شده که ریسک ابتلا به بیماری‌هایی مانند آلزایمر در آنها کاهش چشمگیری دارد.

وقتی مغز مجبور نباشد مسیرها را به یاد بسپارد یا از حافظه بصری استفاده کند، آن مسیرهای عصبی ضعیف می‌شوند. مثل عضلاتی که اگر تمرین نشوند، ضعیف و تحلیل می‌روند.

بنابراین، بهتر است مسیرهای کوتاه را ذهنی ترسیم کنید، مکان‌های اطرافتان را به یاد بسپارید و گاهی مسیرها را از حافظه خود دنبال کنید. این کار ساده باعث می‌شود مغز شما چابک و هوشیار بماند.

۲. نوشیدنی‌های انرژی‌زا را فراموش کنید

دکتر چن درباره نوشیدنی‌های انرژی‌زا که پر از قند و کافئین هستند هشدار می‌دهد. شاید در کوتاه مدت حس انرژی بیشتری به شما بدهند، اما تحقیقات نشان داده مصرف زیاد این نوشیدنی‌ها می‌تواند خواب را مختل کند، اضطراب ایجاد کند و در موارد نادر باعث تشنج شود.

بعضی از این نوشیدنی‌ها ترکیباتی مثل تورین و ویتامین‌های گروه B دارند که دوز آنها همیشه کنترل نمی‌شود. این مواد می‌توانند عملکرد طبیعی مغز را به هم بزنند، چرخه خواب را نامنظم کنند و در بلندمدت باعث ایجاد مه ذهنی شوند.

به جای آنها، پیاده‌روی سریع زیر نور خورشید، نوشیدن یک لیوان آب‌لیمو یا انجام تمرینات تنفسی، انرژی طبیعی و پایدارتر و بدون عوارض جانبی برای مغز شما فراهم می‌کند.

۳. داروها می توانند برای مغز مضر باشند

دکتر چن مواردی دیده که مصرف بیش از حد برخی داروهای بدون نسخه مانند پپتو بیسمول باعث مسمومیت بیسموت شده و علائم شبیه به زوال عقل را به وجود آورده است. در برخی موارد، سوءمصرف دارو حتی آسیب‌های جبران‌ناپذیری به نخاع بیماران زده است.

مسئله دارو نیست، بلکه مشکل اصلی استفاده نادرست و بیش از حد است. حتی داروهای ساده سرماخوردگی، اگر بیش از حد مصرف شوند، می‌توانند به ویژه در افراد مسن باعث اختلال در عملکرد شناختی شوند.

وقتی علائم بیماری خفیف است، بهتر است اول استراحت کنید، آب کافی بنوشید و از روش‌های خانگی تایید شده توسط پزشک استفاده کنید. همیشه به دوز دارویی که پزشک تجویز کرده پایبند باشید و از توصیه‌های افراد غیرمتخصص دوری کنید.

راه‌های ساده برای تقویت سلامت مغز

تقویت قدرت مغز همیشه نیاز به روش‌های پیچیده، بیوهک یا مکمل‌های گران‌قیمت ندارد. متخصصان مغز و اعصاب معمولا توصیه می‌کنند عادات ساده‌ای را در زندگی روزمره رعایت کنیم، مثل:

• روزانه حداقل ۱۵ دقیقه مطالعه مطالب جدید، به خصوص کتاب‌های غیر داستانی یا حل پازل.

• یادگیری مسیرها یا زبان‌های جدید برای فعال کردن بخش‌های کمتر استفاده شده مغز.

• داشتن وقفه‌های کوتاه در طول روز برای تأمل، تنفس عمیق و مشاهده محیط اطراف. این کار به تحریک نوروپلاستیسیته کمک می‌کند؛ یعنی توانایی مغز در ساختن ارتباطات جدید که پایه قدرت شناختی است.

اگر این نکات را جدی بگیرید، می‌توانید مغزی سالم‌تر، تیزتر و با عملکرد بهتر داشته باشید – بدون نیاز به روش‌های عجیب و غریب، فقط با تغییرات ساده در زندگی روزمره.