ابهام در تصمیم گمرکی افغانستان؛ آیا تحریم‌ها بر ایران رویکرد بازرگانی کابل را تغییر داده است؟!

ابهام در تصمیم گمرکی افغانستان؛ آیا تحریم‌ها بر ایران رویکرد بازرگانی کابل را تغییر داده است؟!

خبرنگار خبرنامه

علی شیر شهیر
خبرنگار خبرنامه

۲۶ / سنبله ۱۳۹۷ | ۰ دیدگاه

به دنبال منع واردات چند قلم کالاهای ایرانی به بندر شیخ ابونصر فراهی، دیروز یک‌شنبه(۲۵ سنبله) شمار زیادی از بازرگانان و باشندگان فراه راهپیمایی اعتراضی کردند.

معترضان خیابان مقابل دفتر والی تا شورای ولایتی فراه را بسته و هشدار دادند که اگر به خواست‌های‌شان توجه نشود، شاه‌راه این ولایت را نیز به روی ترافیک بسته می‌کنند.

راهپیمایان تأکید دارند که حکومت با محدودساختن واردات شماری از کالاهای بازرگانی از ایران، میلیون‌ها افغانی به تاجران زیان وارد کرده و بازرگانان در برابر این اقدام حکومت مرکزی، آرام نخواهند نشست.

بر اساس یک حکم رییس جمهوری افغانستان، واردات پنج قلم جنس از جمله سمنت، نفت، کاشی، سرامیک و آهن‌آلات سر از تاریخ یک‌شنبه ۲۵ سنبله این هفته از ایران به فراه ممنوع شده است.

با این حال معترضان تأکید می‌کنند، تا زمانی که این حکم لغو نشود، آنان در مقابل دفتر ولایت فراه خیمه‌های تحصن برپا کرده و به اعتراض‌شان ادامه می‌دهند.

مقام‌های محلی ولایت فراه می‌گویند که این تصمیم ریاست جمهوری افغانستان برای جلوگیری از فساد اداری و قاچاق این اموال گرفته شده و هدف آن آغاز روندی برای قانون‌مند کردن واردات این اجناس است.

ناصر مهری، سخنگوی والی فراه به خبرنامه می‌گوید: «ما خواست‌های این معترضان را به مرکز گزارش می‌دهیم، اما این تصمیم از سوی حکومت مرکزی گرفته شده و بر اساس این فرمان، تا زمانی که جلوی فساد اداری ناشی از قاچاق این اقلام گرفته نشود، واردات آن‌ها ممنوع خواهد بود.»

ناصر مهری، سخنگوی والی فراه

ناصر مهری، سخنگوی والی فراه

این حال اداره عمومی گمرک ایران در واکنش به این کنش حکومت افغانستان اعلام کرده که صادرکنندگان می‌توانند به جای گمرک ابونصر فراهی، از مرزهای جایگزین از جمله بندرهای دوغارون/ اسلام قلعه و میلک/ زرنج، کالای بازرگانی‌شان را به افغانستان صادر کنند.

دلایل توقف کالاهای ایرانی

مقام‌های حکومت افغانستان علت این توقف را وجود فساد در گمرک فراه اعلام کرده‌ و تاکید دارند که این تصمیم بعد از آن گرفته شد که وزارت مالیه برای گمرک ولایت فراه مهلت تعیین کرد تا درآمد عوارض گمرکی خود را در تناسب با حجم واردات کالا به صد درصد برساند. با این حال حکومت افغانستان در واکنش به محقق نشدن این انتظار، دستور توقف واردات این اقلام را صادر کرده است.

عبادالله درمان، سرپرست دفتر سخنگوی وزارت مالیه افغانستان به خبرنامه می‌گوید که این وزارت تصمیم توقف این اقلام وارداتی ایران را از مرز فراه مبنی بر نامه‌ی ریاست جمهوری که در تاریخ ۱۴ اسد سال جاری خورشیدی به این وزارت رسیده، اتخاذ کرده است.

او تاکید دارد که وزارت مالیه هیچ دلیلی را برای ایجاد محدودیت واردات این اقلام از ایران ندارد و تنها در پاسخ به نامه ریاست جمهوری، اقدام کرده است.

با این حال مسافر قوقندی، سخنگوی وزارت صنعت و تجارت افغانستان تأکید دارد که این تصمیم از سوی وزارت مالیه گرفته شده و آنان باید در این مورد توضیحات دهند.

با این حال مظفر علی‌خانی، دبیرکل اتاق بازرگانی مشترک ایران و افغانستان گفته است که واردات مواد نفتی، سمنت و آهن ایران به افغانستان فقط از مرز فراه ممنوع شده و واردات این اقلام از طریق سایر مرزها مثل دوغارون و میلک همچنان ادامه دارد.

آقای علی‌خانی تأکید کرده است که «به دلیل عدم وصل بودن گمرک ایران و افغانستان در این مرز، برخی از تاجران افغانستان در بخش کالاهای وارداتی به این گمرک از نظر ارزشی و وزنی کم‌اظهاری می‌کنند تا حقوق گمرکی کمتری بپردازند».

مسافر قوقندی، سخنگوی وزارت تجارت و صنایع افغانستان

مسافر قوقندی، سخنگوی وزارت تجارت و صنایع افغانستان

او نیز هدف اصلی ممنوعیت واردات مواد نفتی، سمنت و آهن به افغانستان از مرز فراه را جلوگیری از تخلفات گمرکی ذکر کرده است.

ابهام در تصمیم حکومت افغانستان

شماری از آگاهان بخش اقتصادی این تصمیم حکومت افغانستان را در قبال کالاهای بازرگانی ایران غیر موجه خوانده و تأکید می‌کنند که موجودیت فساد نمی‌تواند توجیهی برای توقف اموال بازرگانی با یک شریک تجاری باشد.

سیف‌الدین سیحون، استاد دانشکده‌ی اقتصاد دانشگاه کابل می‌گوید که اگر دلیل متوقف کردن واردات این کالاها از ایران فساد باشد، این عمل هیچ توجیه قانونی و منطقی ندارد.

او تأکید دارد که حکومت باید به جای این عمل غیرقانونی و نامتعارف، افراد فاسد و آلوده را در ساختار ادارات دستگیر کرده و به دادگاه معرفی کند، نه این‌که جلو واردات را بگیرد که باعث از دست رفتن شغل و به خطر افتادن معیشت کارگران گمرک و بازرگانان می‌شود.

آقای سیحون افزود : «این اقدام نه‌تنها باعث جلوگیری از فساد نمی‌شود، بلکه سبب رشد قاچاق کالا از ایران به افغانستان خواهد شد و درآمد نسبی را که دولت از این مرز داشت نیز از بین می‌رود و چرخه فساد را گسترده‌تر می‌کند.»

با این حال، این آگاه بخش اقتصادی افغانستان تأکید دارد که اگر دلیل این محدودیت، مقابله با فساد و بهبود درآمد گمرکی باشد، نشان می‌دهد که دولت برای آینده اقتصادی افغانستان طرح و برنامه درستی ندارد.

از سویی هم آذرخش حافظی، آگاه مسایل اقتصادی و رییس بخش بین‌المللی اتاق تجارت و صنایع افغانستان نیز تأکید دارد که حکومت مکلف است برای رشد تجارت و بازرگانی تسهیلات فراهم کند، نه این‌که جلوی کار بازرگانان گرفته شود.

آقای حافظی می‌گوید: «متوقف شدن این واردات در فراه باعث می‌شود که بازرگانان این ولایت بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ کیلومتر راه را طی کنند و نیازمندی‌های خود را از هرات وارد کنند که خود این روند هزینه‌ها را افزیش داده و به مردم و تجار آسیب می‌رساند.»

آذرخش حافظی، رییس بخش بین المللی اتاق تجارت و صنایع افغانستان

آذرخش حافظی، رییس بخش بین المللی اتاق تجارت و صنایع افغانستان

او تصریح کرد که گرفتن جلوی واردات قانونی نه تنها باعث کاهش فساد نمی‌شود، بلکه باعث رشد فساد و قاچاق کالاها خواهد شد و تجربه نشان داده که مشکل‌تراشی در هر بخش، زمینه قاچاق را فراهم می‌کند و هیچ‌کسی جلو آن را نمی‌گیرد و خود افراد در گمرک با گرفتن رشوه اجازه قاچاق خواهند داد.

آیا رویکرد بازرگانی کابل تغییر کرده؟

هم‌زمان با توقف چند قلم کالای بازرگانی ایران از مرز فراه، سفیر ایالات متحده در افغانستان در مصاحبه‌ با یک روزنامه‌ی هندی گفته است که رابطه‌ی بازرگانی میان هند و افغانستان افزایش یافته و اسلام‌آباد علاقه دارد که از راه پاکستان، مسیر بازرگانی مستقیم میان کابل و دهلی را بازگشایی کند. از نظر او بازگشایی مسیر تجارتی بین آسیای مرکزی و آسیای جنوبی به نفع تمام کشورهای منطقه است.

جان بس به این روزنامه گفته است: «برای نخستین‌بار، حکومت پاکستان چند ماه پیش اعلام کرد که علاقه دارد تا با حکومت افغانستان بر سر مولفه‌های فعال‌سازی مسیر بازرگانی میان هند و افغانستان از راه پاکستان، گفت‌وگو کند.»

انتظار عمومی در افغانستان بر این است که با آغاز مجدد تحریم‌های امریکا بر ایران، امکان استفاده‌ی افغانستان و هند از بندر چابهار نسبت به گذشته دشوار شده است. بنابر این محدودیت، افغانستان و هند برای انتقال زمینی کالاهای تجارتی به یک‌دیگر، هم‌چنان وابسته به بندرهای پاکستان خواهند بود.

هم‌زمان با توقف چند قلم کالای بازرگانی ایران از مرز فراه، سفیر ایالات متحده در افغانستان در مصاحبه‌ با یک روزنامه‌ی هندی گفته است که رابطه‌ی بازرگانی میان هند و افغانستان افزایش یافته و اسلام‌آباد علاقه دارد که از راه پاکستان، مسیر بازرگانی مستقیم میان کابل و دهلی را بازگشایی کند

دولت افغانستان پیش از این بارها اعلام کرده که اجازه نمی‌دهد تمایل تحریم‌ها بر تجارت دو کشور همسایه اثر بگذارد

اما سیف‌الدین سیحون، آگاه بخش اقتصادی تأکید دارد، احتمال این‌که آمریکا بر افغانستان فشار وارد کرده باشد تا در الگوی تحریم علیه ایران با آن کشور همراهی کند، به دور از حقیقت به‌نظر می‌رسد، چون دولت افغانستان پیش از این بارها اعلام کرده که اجازه نمی‌دهد تمایل تحریم‌ها بر تجارت دو کشور همسایه اثر بگذارد.

به گفته‌ی این آگاه مسایل اقتصادی، افغانستان در این رابطه آمریکا را همراهی نمی‌کند، زیرا با این رویکرد زیان هنگفتی متوجه افغانستان خواهد شد.

Pin on Pinterest0Share on LinkedIn0Share on Google+0Tweet about this on TwitterShare on Facebook0

مطالب مشابه

دیدگاه خودرا بنویسید

ایمیل *
نام *
دیدگاه *
اگر میخواهید عکس تان در کنار نظر تان قرار گیرد لطفا به سایت گراواتار مراجعه کنید